ROZSTĘP MIĘŚNI PROSTYCH BRZUCHA – DLACZEGO WARTO SIĘ TYM ZAINTERESOWAĆ?

Czy kiedykolwiek słyszałaś o rozejściu mięśni prostych brzucha albo o rozejściu kresy białej? Często po porodzie brzuch nadal wygląda jakby kobieta była w ciąży, co gorsza słyszy się, że tak już musi być, że to normalne. Na szczęście czasy i świadomość się zmieniają, nieustannie prowadzone są badania naukowe udowadniające, że jeśli tylko chcesz to Twój brzuch może wrócić do formy sprzed ciąży.

Aby zrozumieć istotę problemu trzeba wiedzieć jak zbudowany jest nasz brzuch. Najgłębiej położony jest mięsień poprzeczny brzucha, który jest głównym stabilizatorem w ciele, nad nim przebiegają mięśnie skośne brzucha zewnętrzne i wewnętrzne, a najbardziej powierzchownie mięśnie proste brzucha. Wszystkie te mięśnie na różnych wysokościach schodzą się do kresy białej, która rozciąga się pionowo od spojenia łonowego do wyrostka mieczykowatego przez środek brzucha.  Mówiąc obrazowo kresa biała łączy  dwie połówki brzucha. To właśnie w dużej mierze od napięcia i elastyczności kresy białej będzie zależeć wygląd i funkcjonalność naszego brzucha.

W ciąży poprzez powiększającą się macice, zwiększenie objętości wód płodowych oraz łożysko w sposób naturalny dochodzi do rozciągania i rozchodzenia się mięśni prostych brzucha na boki, natomiast kresa biała rozciąga się na szerokość. Zjawisko to jest w pełni fizjologiczne, właściwie każda kobieta w ciąży tego doświadcza. W ciągu 8-24 tygodni po porodzie mięśnie powinny wrócić do prawidłowego stanu. Czasem niestety tak się nie dzieje i wówczas trzeba podjąć leczenie pod okiem specjalisty. Nieleczony rozstęp mięśni prostych brzucha może w konsekwencji prowadzić do poważnych problemów z kręgosłupem (nadmiernie rozciągnięte mięśnie nie spełniają swojej funkcji stabilizującej), problemów w obrębie dna miednicy, nietrzymania moczu, przemieszczania się narządów w jamie brzusznej, czy do przepukliny pępkowej.

JAKIE CZYNNIKI WPŁYWAJĄ NA ROZSTĘP MIĘŚNI BRZUCHA?

•  •  •
Ciąża mnoga lub duża waga dziecka
•  •  •
Duży przyrost masy ciała w ciąży
•  •  •
Kolejne ciąże (duże prawdopodobieństwo, jeśli doszło do rozejścia w poprzedniej)
•  •  •
Nieprawidłowo prowadzona aktywność fizyczna w ciąży
•  •  •
Niewydolność mięśni dna miednicy
•  •  •
Nieprawidłowa postawa ciała
•  •  •
Zbyt słabe a także za mocne (!!!) mięśnie brzucha
•  •  •

JAK ROZPOZNAĆ, CZY DOSZŁO DO ROZEJŚCIA MIĘŚNI PROSTYCH BRZUCHA?

Najczęściej dzieje się to między 6-7 miesiącem ciąży, gdyż wtedy właśnie najszybciej dziecko przybiera na wadze. Jeśli w trakcie ciąży podczas odchylenia tułowia do tyłu na Twoim brzuchu robi się stożek, albo brzuch mocno wystaje do przodu, bądź nastąpił nagły ’’wzrost brzucha’’ to możesz mieć słuszne przypuszczenia, że doszło do rozstępu mięśni brzucha. Jeśli natomiast urodziłaś już jakiś czas temu, a Twój brzuch nadal wygląda „ciążowo” lub jeśli rano masz płaski brzuch a z upływem dnia on się powiększa, aby wieczorem znów przybrać spory rozmiar także możesz przypuszczać rozsęp mięśni brzucha lub rozciągniętą i niewydolną kresę białą.

TEST DZIĘKI KTÓREMU SPRAWDZISZ CZY MASZ ROZEJŚCIE MIĘŚNI PROSTYCH BRZUCHA

Połóż się na plecach, nogi zgięte w biodrach i kolanach, stopy oparte o podłoże. Ułóż pionowo palce ręki 3 cm nad pępkiem i unieś powoli głowę do góry. Rękę która leży na brzuchu przesuwaj wzdłuż linii środkowej ciała od pępka w górę, głowa cały czas uniesiona. Zwróć uwagę czy palce zapadają Ci się w głąb brzucha czy też nie. Możesz także zaobserwować od razu po uniesieniu głowy charakterystyczny stożek na brzuchu, który świadczy o rozejściu.

O ile to co opisałam powyżej jesteś w stanie sprawdzić i zdiagnozować sama o tyle stan w jakim jest kresa biała już nie. Niekiedy bywa tak, że długość i napięcie mięśni prostych brzucha są w normie, ale kresa biała jest luźna i wiotka, wówczas terapia musi zostać przekierowana na działania na kresie. Dotychczas uważano, że z rozciągniętą kresą nie da się już nic zrobić, badania z tego roku (2018) dowodzą, że poprzez odpowiednio prowadzoną terapie i ćwiczenia jesteśmy w stanie wpłynąć na stan jej napięcia i funkcjonalność.

JAK LECZYĆ ROZSTĘP?

Jeśli jesteś w ciąży i zauważyłaś, że najprawdopodobniej masz rozejście mięśni prostych brzucha poinformuj o tym swojego lekarza prowadzącego, gdyż duży rozstęp kwalifikuje do porodu przez cesarskie cięcie (parcie powiększa rozejście). Z punktu widzenie fizjoterapeuty w tym okresie niewiele da się zrobić, można jedynie zastosować kinesiotaping zabezpieczający rozejście i stosować się do wskazówek dotyczących profilaktyki (opisane poniżej).  Czas na leczenie przyjdzie po porodzie wówczas najlepiej zgłosić się kilka dni po pojawieniu się dziecka na świecie, aby dobrać program ćwiczeń, zmierzyć i dokładnie określić rozejście i kresę białą. Ważny jest tutaj czas, gdyż na 6 miesięcy po porodzie ciągle działają hormony ciążowe, których zadaniem jest przywrócenie stanu sprzed ciąży.

ZASADY PROFILAKTYKI DLA BRZUCHA Z ROZEJŚCIEM

•  •  •
Pilnuj prawidłowej postawy ciała, garbienie się powiększa rozstęp
•  •  •
NIE WOLNO wzmacniać mięśni prostych brzucha w ciąży oraz zaraz po porodzie
•  •  •
Z leżenia wstawaj zawsze przez obrócenie się na bok
•  •  •
Podczas kaszlu i kichania staraj się objąć brzuch krzyżując na nim ręce
•  •  •
Podczas karmienia dziecka podłóż pod odcinek lędźwiowy kręgosłupa poduszkę tak, aby utrzymać wyprostowaną sylwetkę
•  •  •
Wyeliminuj złe nawyki w toalecie – nie przyj!
•  •  •
Unikaj dźwigania, a jeśli jest to niekiedy koniecznie staraj się to wykonywać na wydechu z napiętym dnem miednicy oraz mięśniem poprzecznym brzucha
•  •  •

Idealnie byłoby przed pierwszą wizytą zrobić USG powłok brzusznych (nie narządów wewnętrznych!!!) w celu określenia wielkości rozejścia oraz stanu kresy białej i mięśni prostych brzucha.

NA CZYM POLEGAJĄ ĆWICZENIA?

W pierwszej kolejności chciałabym Cię uczulić na wszelkie broszury, ulotki i tym podobne proponujące zestaw ćwiczeń w przypadku rozejścia mięśni brzucha. Niestety ten problem rozpatrywany jest wyłącznie indywidualnie i niekiedy to samo ćwiczenie jednej Pani będzie pomagało zamknąć rozstęp a innej wręcz przeciwnie. Dlatego też ćwiczenia te muszą być dostosowane do każdej Pani indywidualnie respektując oczekiwania i biorąc pod uwagę personalne umiejętności i predyspozycje. Zbyt wiele czynników wpływa na jakość ich wykonywania w związku z tym zalecane jest początkowo ćwiczyć z fizjoterapeutą, który dokładnie objaśni cel danego ćwiczenia oraz pozwoli uniknąć kompensacji ze strony innych mięśni, a także zwróci uwagę czy nie jest generowane zbyt duże ciśnienie śródbrzuszne. Nie rzadko bywa też tak, że przed podjęciem ćwiczeń przez pacjentkę, terapeuta musi manualnie przygotować mięśnie do pracy, nadaktywne wyciszyć, a osłabione zmobilizować do pracy. Jak już nabierzesz pewności oraz dostaniesz zielone światło od fizjoterapeuty będziesz kontynuowała ćwiczenia w domu i co 3-4 tygodnie należy zgłosić się na kontrole podczas której dokładane będą kolejne, trudniejsze ćwiczenia. Cała sztuka polega na tym, aby brzuch umiał się „obronić” wykonując obojętnie jak angażującą czynność.

Pamiętaj rozstęp mięśni prostych brzucha, niewydolna kresa biała to nie jest jedynie defekt kosmetyczny a nieleczone mogą prowadzić do poważnych konsekwencji.

Zamknij menu